Anchoring bias
Te veel vasthouden aan eerste getal dat je hoort.
Anchoring is wanneer een eerste-genoemde getal of feit onevenredig veel gewicht krijgt in je beslissingen — ook al is het irrelevant.
Classic experiment:
Kahneman vroeg mensen:
- Eerst random getal (bv. 12 of 65)
- Dan: 'Hoeveel % UN-leden in Africa?'
Mensen die 65 hoorden gaven hogere antwoorden. Random getal ANCHORED hun denken.
In beleggen:
- Aankoopprijs anchoring: weigeren te verkopen onder GAK ('ik moet wachten tot het terug op €X komt')
- All-time high anchoring: 'aandeel was $400, nu $300 — koopkans!' (terwijl $300 nog steeds duur kan zijn)
- Analist price target anchoring: 'target is $250, koers $200 — 25% upside!'
Apple-anchoring voorbeeld:
Apple piekte bij $237 in 2024. Korting naar $200 → veel mensen anchored op $237, denken 'dit is goedkoop'. Maar $200 kan still duur zijn t.o.v. intrinsic value.
Antidote:
Ask: 'Wat zou ik betalen voor dit aandeel als ik vandaag voor het eerst keek?' Dwingt evaluatie zonder anchor.
Aankoopprijs van JOU is NIET relevant voor markt — de markt heeft geen idee wat jij betaalde.