Kennisbank

Honderden financiële termen, concepten en strategieën — geschreven in normaal Nederlands. Klik elk begrip aan voor uitleg, voorbeelden en context.

Basis

De allereenvoudigste begrippen. Wat is een aandeel, wat is rendement, wat is een ETF. Geen voorkennis nodig.

Een stukje eigendom in een bedrijf.

Iemand die één of meer aandelen bezit.

De plek waar aandelen worden verhandeld.

Alles wat een bedrijf bezit.

Het financiële plaatje van een bedrijf op één moment.

Som van alle activa (of alle passiva — ze zijn gelijk).

Geld inzetten met de bedoeling dat het meer wordt.

Iemand die belegt — synoniem voor investeerder.

Beleggingsfonds

Fonds dat namens jou en anderen belegt.

Een specifieke aankoop in je portefeuille.

De marktplaats waar aandelen worden verhandeld.

De huidige prijs van een aandeel op de beurs.

Een bedrijf 'staat genoteerd' zodra het op een beurs handelt.

Het jaar waarover een bedrijf zijn cijfers rapporteert.

Markt die langere tijd stijgt.

Markt die 20% of meer is gedaald van zijn top.

Geld dat een bedrijf werkelijk binnen of buiten ziet komen.

Plotselinge, grote daling van de markt.

Daling van 10-20% — minder erg dan een crash.

Kleine tijdelijke daling — vaak gebruikt als koop-kans.

Geld dat een bedrijf uitkeert aan zijn aandeelhouders.

Verzamelnaam voor aandelen, obligaties, ETF's en derivaten.

Effectenrekening

Rekening bij een broker waar je beleggingen op staan.

Wat van het bedrijf zelf is — niet geleend.

Mandje met veel aandelen tegelijk dat als één aandeel handelt.

Lening voor een huis.

Een mandje aandelen dat een markt vertegenwoordigt.

Geld wordt minder waard over tijd.

Het bedrag dat je zelf hebt ingelegd.

Synoniem voor beleggen, vaak voor minder liquide assets.

Geld plus bezittingen dat je hebt.

Minder dan een jaar — riskant om te beleggen.

De prijs van een aandeel, ETF of crypto op een specifiek moment.

Wat je voor je geld kunt kopen.

Kortlopende schulden

Schulden die binnen 1 jaar moeten worden afbetaald.

Wat een broker, fonds of belegging je per jaar kost.

5+ jaar — waar beleggen écht werkt.

Langlopende schulden

Schulden met een looptijd langer dan 1 jaar.

Geld dat je geleend hebt en moet terugbetalen, vaak met rente.

Hoe makkelijk je iets kunt verkopen tegen een eerlijke prijs.

Verzamelnaam voor de aandelenmarkt of een specifiek segment.

Synoniem voor beursnotering — een bedrijf staat op de beurs.

Lening die je verstrekt aan een bedrijf of overheid.

Wat een bedrijf binnenhaalt voor zijn producten en diensten.

Een instructie aan je broker om iets te kopen of verkopen.

Hoe activa zijn gefinancierd: eigen vermogen + schulden.

Passief beleggen

Strategie: koop een index-ETF en houd het lang vast.

Actief beleggen

Zelf aandelen kiezen om de markt te verslaan.

Geld dat je opzij zet voor wanneer je niet meer werkt.

Verzameling van al je beleggingen samen.

Engelse term voor portefeuille — wij gebruiken beide.

Eén aandeel/crypto/ETF die je bezit.

Wat je belegging je oplevert.

Vergoeding voor het uitlenen van geld.

Kans dat je geld verliest.

Geld dat een persoon of bedrijf moet terugbetalen.

Prijs aan het einde van een handelsdag.

Prijs bij start van een handelsdag.

Geld op een spaarrekening — veilig maar lage rente.

Niet al je geld in één aandeel of sector.

Geld dat jij naar je broker overmaakt.

Symbool / Ticker

Korte code voor een aandeel.

Synoniem voor index-ETF.

Iemand die kort op kort handelt — niet hetzelfde als belegger.

Actief kopen en verkopen — anders dan beleggen.

Totale waarde van je bezit min je schulden.

Vermogensopbouw

Op lange termijn vermogen creëren door beleggen.

Negatief rendement — onvermijdelijk in beleggen.

Vlottende activa

Bezittingen die binnen 1 jaar te gelde gemaakt kunnen worden.

Beweegt veel op en neer.

Aantal aandelen dat per dag wordt verhandeld.

Vreemd vermogen

Synoniem voor schulden — geld van anderen dat moet worden terugbetaald.

Geld dat een bedrijf nodig heeft voor dagelijkse operaties.

Wat je overhoudt na alle kosten.

Geld dat je vanaf je broker terug naar je bank haalt.

Broker & data

Hoe brokers werken, API-keys, externe data-bronnen en alle technische termen rond het importeren van je posities.

Account currency

De hoofdvaluta van je broker-rekening (EUR voor EU-users).

Toegangscode om jouw broker te laten communiceren met onze app.

Het bijbehorende geheim bij de API key.

Currency-conversion fee bij niet-EUR aankopen.

Nederlandse crypto-exchange.

Tussenpersoon die je trades uitvoert.

Broker connection

Een gekoppelde broker via API.

Vrij beschikbare euro's op je broker-rekening.

Nederlandse low-cost broker.

DeGiro Account-CSV

Het algemene rekeningoverzicht met deposits, dividenden en fees.

DeGiro Transacties-export

Specifieke export met enkel BUY/SELL-rijen.

DeGiro Portfolio-export

Snapshot van huidige posities op één moment.

ECB FX-referentiekoers

Officiële wisselkoers van de Europese Centrale Bank.

De broker's eigen ID voor een transactie.

Algemene categorie voor kosten die brokers rekenen.

Datum waarop een SEC-filing is ingediend.

Financial Modeling Prep — onze prijs-data leverancier.

Wisselkoers tussen twee valuta op een specifiek moment.

International Securities Identification Number.

Multi-currency account

Account dat meerdere valuta's tegelijk kan houden.

Pie (Trading 212)

Een mini-portfolio binnen Trading 212.

Pie-only position

Aandeel dat alleen binnen een pie zit.

T212-veld dat aangeeft hoeveel van een positie binnen pies zit.

Actuele prijs-informatie van een aandeel of crypto.

API-toegang die alleen kan lezen, niet handelen.

Paper-trading omgeving om te oefenen zonder echt geld.

Settlement currency

Valuta waarin een transactie wordt afgewikkeld.

Britse broker met EU-licentie en moderne API.

T212-veld met de definitieve EUR cash impact per trade.

Transacties & orders

Alle transactietypes (BUY/SELL/DEPOSIT/etc.), order-types (market/limit/stop) en order-states.

Aankoop van een aandeel of crypto.

Verkoop van een positie.

Geld dat naar je broker-rekening werd gestort.

Geld van broker terug naar je gewone bank.

DIVIDEND (transaction)

Bruto dividend ontvangen.

Bronbelasting op dividend.

FEE (transaction)

Algemene kosten-categorie voor verschillende fee-types.

Rente ontvangen op cash-saldo.

INTERNAL_TRANSFER

Geld dat tussen accounts/pies werd verplaatst.

CORPORATE_ACTION

Stock split, merger, spin-off — events waarbij je iets krijgt of verliest zonder eigen actie.

CURRENCY_CONVERSION

Wisselen tussen twee valuta op de broker-rekening.

CARD_DEPOSIT / CARD_DEBIT / CARD_CASHBACK

T212 fysieke kaart-transacties.

'Koop NU tegen de marktprijs.'

'Koop alleen als de prijs op of onder X is.'

Stop order / Stop-loss

'Verkoop als de prijs onder X zakt.'

Stop-limit order

Combinatie: stop triggert een limit-order.

QUANTITY strategy

'Koop X aantal aandelen' — bedrag varieert met prijs.

'Koop voor €X' — aantal aandelen varieert (fractionals).

PENDING (order state)

Order is geplaatst maar nog niet uitgevoerd.

FILLED (order state)

Order is volledig uitgevoerd.

PARTIALLY_FILLED

Order is deels uitgevoerd.

Order is ingetrokken voor uitvoering.

BUY/SELL FX mechanism

Hoe non-EUR aankopen worden afgewikkeld.

Valuation & ratios

Hoe je bepaalt of een aandeel goedkoop of duur is. P/E, P/B, EV/EBITDA, ROE, DCF en meer fundamenteel-analyse-tools.

Koers gedeeld door winst per aandeel.

Koers gedeeld door boekwaarde per aandeel.

Koers gedeeld door omzet per aandeel.

Bedrijfswaarde gedeeld door EBITDA — schuld-bewust.

Earnings Before Interest, Tax, Depreciation, Amortization.

Free Cash Flow (FCF)

Cash die overblijft na alle uitgaven en investeringen.

Return on Equity (ROE)

Winst gedeeld door eigen vermogen.

Return on Invested Capital (ROIC)

Winst gedeeld door totaal geïnvesteerd kapitaal.

Return on Assets (ROA)

Winst gedeeld door totale activa.

Return on Capital Employed (ROCE)

Operationele winst gedeeld door werkkapitaal.

Weighted Average Cost of Capital.

Debt-to-equity (D/E)

Schuld gedeeld door eigen vermogen.

Totale schuld minus cash.

Vlottende activa gedeeld door kortlopende schulden.

Quick ratio (Acid test)

Strenger dan current ratio — zonder voorraden.

Alleen cash gedeeld door kortlopende schulden.

Interest coverage ratio

EBIT gedeeld door rente-uitgaven.

Eigen vermogen gedeeld door totaal vermogen.

Boekwaarde (Book value)

Eigen vermogen per aandeel.

Tangible book value

Boekwaarde min goodwill en immateriële activa.

DCF (Discounted Cash Flow)

Toekomstige cashflows naar vandaag verdisconteerd.

Intrinsic value

Echte waarde volgens DCF, los van marktkoers.

Margin of safety

Verschil tussen intrinsic value en huidige koers.

Een schatting van wat het aandeel 'moet' kosten.

CAPE / Shiller P/E

P/E op basis van 10-jaars inflatie-gecorrigeerde winst.

Free cash flow als % van market cap.

1/(P/E) als percentage — vergelijkbaar met obligatie-yield.

P/E gedeeld door verwachte EPS-groei.

Enterprise Value gedeeld door omzet.

Enterprise Value gedeeld door Free Cash Flow.

Enterprise Value (EV)

Market cap plus schulden minus cash.

EPS (Earnings Per Share)

Winst per aandeel.

EPS / Earnings growth

Groei van winst per aandeel jaar-op-jaar.

Brutomarge / Gross margin

Brutowinst gedeeld door omzet.

Operationele marge

Operationele winst (EBIT) gedeeld door omzet.

Nettowinst gedeeld door omzet.

Operating Cash Flow (OCF)

Cash uit operationele activiteiten.

COGS (Cost of Goods Sold)

Directe kostprijs van wat verkocht is.

Selling, General & Administrative — overhead-kosten.

R&D (Research & Development)

Uitgaven aan innovatie.

D&A (Depreciation & Amortization)

Afschrijvingen op materiële (D) en immateriële (A) activa.

CapEx (Capital Expenditures)

Investeringen in vaste activa.

OpEx (Operating Expenditures)

Dagelijkse operationele kosten.

Premie boven boekwaarde betaald bij overnames.

Intangible assets

Immateriële activa zoals patenten, merken, software.

Tangible assets

Materiële activa — gebouwen, machines, inventaris.

Inventory turnover

Hoe snel een bedrijf zijn voorraad verkoopt.

Cash Conversion Cycle (CCC)

Hoeveel dagen om voorraad om te zetten in cash.

DSO (Days Sales Outstanding)

Hoe snel klanten betalen na verkoop.

DPO (Days Payable Outstanding)

Hoe lang het bedrijf zelf wacht met betalen aan leveranciers.

DIO (Days Inventory Outstanding)

Hoe lang voorraad blijft staan.

Accounts receivable / Debiteuren

Geld dat klanten nog moeten betalen.

Accounts payable / Crediteuren

Geld dat het bedrijf nog moet betalen.

Retained earnings

Ingehouden winst over de jaren.

Stock buyback / Aandeleninkoop

Bedrijf koopt eigen aandelen terug.

Dilution / Verwatering

Meer aandelen uitgegeven, jouw belang wordt kleiner.

Basic EPS vs Diluted EPS

Twee versies van EPS — diluted is conservatiever.

Effective tax rate

Werkelijk betaalde belasting als % van pre-tax winst.

DuPont analysis

ROE opgesplitst in marge × asset turnover × leverage.

Omzet gedeeld door totale activa.

Cost of equity / Cost of debt

Twee componenten van WACC.

Terminal value (TV)

Geschatte waarde van alle cashflows ná de forecast-periode in een DCF.

Perpetuity growth rate

Aanname over eeuwige groei in DCF terminal value.

Alternatieve TV-methode — bv. 10× EBITDA in jaar 10.

NPV (Net Present Value)

Som van verdisconteerde cashflows.

IRR (Internal Rate of Return)

Rendement waarbij NPV = 0.

Minimum-rendement dat een project moet halen.

EVA (Economic Value Added)

Winst boven kosten van kapitaal.

Risico & performance

Hoe je rendement meet (Sharpe, Sortino, CAGR, TWR, MWR) en hoe je risico kwantificeert (volatiliteit, beta, drawdown, VaR).

Risico-gecorrigeerd rendement.

Zoals Sharpe maar alleen downside-volatiliteit.

CAGR gedeeld door max drawdown.

Information ratio (IR)

Excess return vs benchmark, gedeeld door tracking error.

Sharpe maar met beta i.p.v. volatiliteit.

Hoe sterk een aandeel meebeweegt met de markt.

Outperformance los van beta-effect.

R² (R-squared)

Hoe goed beta-regressie past.

Max Drawdown (MDD)

Grootste piek-naar-dal-daling.

Huidige afstand tot vorige top.

Value at Risk (VaR)

Hoeveel kun je in worst-case verliezen op één dag?

CVaR / Expected Shortfall

Gemiddeld verlies in de slechtste 5% scenarios.

Downside deviation

Standaarddeviatie van alleen negatieve returns.

Hoeveel een fund/ETF afwijkt van zijn benchmark.

Concentratierisico

Te veel gewicht op één positie of sector.

Hoe synchroon twee assets bewegen.

Spreiden van risico over verschillende assets.

Compound Annual Growth Rate — geannualiseerd rendement.

Geometric vs Arithmetic mean return

Twee manieren om gemiddeld rendement te berekenen.

Time-Weighted Return (TWR)

Rendement onafhankelijk van timing van je deposits/withdrawals.

Money-Weighted Return (MWR)

Rendement inclusief je timing van stortingen.

Inclusief dividenden + koerswinst.

YTD / MTD / WTD

Year-to-Date / Month-to-Date / Week-to-Date.

Rendement zonder risico (typisch 10Y Treasury).

Winst/verlies op verkochte posities.

Boekwaardewinst op nog-niet-verkochte posities.

Realized + unrealized winst/verlies.

P&L on deposits

Winst t.o.v. wat je netto hebt ingelegd.

Stortingen min opnames.

Systematic risk

Markt-breed risico dat je niet kunt diversifiëren.

Unsystematic risk

Bedrijfs-specifiek risico dat je kunt diversifiëren.

Risico dat tegenpartij niet betaalt.

Counterparty risk

Risico dat één specifieke tegenpartij faalt.

Risico dat je niet kunt verkopen tegen eerlijke prijs.

Risico op extreme uitkomsten in de uiteinden van de verdeling.

Verdelingen waar extremen vaker voorkomen dan normaal.

Doorrekenen wat er gebeurt in worst-case scenarios.

Monte Carlo simulation

Duizenden willekeurige scenarios doorrekenen.

Strategie testen op historische data.

Strategie te perfect passend op historische data.

Plotse verandering in markt-dynamiek.

Markt & trading mechaniek

Hoe de beurs technisch werkt: bid/ask, spread, volume, market makers, dark pools, HFT en alle trading-jargon.

Aantal aandelen × koers — totale beurswaarde.

Float / Free float

Aandelen die vrij verhandeld kunnen worden.

Shares outstanding

Totaal aantal uitstaande aandelen.

Volume (analyse)

Aantal aandelen verhandeld per dag.

Bid / Ask / Spread

Hoogste koop-prijs, laagste verkoop-prijs, en het verschil.

Hoe makkelijk je iets kunt verkopen tegen eerlijke prijs.

Verschil tussen verwachte en werkelijke uitvoeringsprijs.

After-hours / Pre-market

Handel buiten reguliere openingsuren.

Beurzen wereldwijd

NYSE, NASDAQ, Euronext, LSE, Xetra en de rest.

OTC (Over-The-Counter)

Handel buiten reguliere beurzen.

Aandeel onder $5 (US) of vergelijkbaar — hoog risico.

Tijdelijke pauze in handel.

52-week high/low

Hoogste/laagste koers van afgelopen 52 weken.

All-time high (ATH) / Low (ATL)

Hoogste / laagste koers ooit.

Support / Resistance

Prijsniveaus waar kopers / verkopers vaak ingrijpen.

Algemene richting van de prijs.

Snelheid waarmee een trend zich voortzet.

Tendens van prijzen om terug te keren naar gemiddelde.

Hoeveel aandelen meedoen aan een rally of daling.

Advance-Decline (A/D) line

Som van stijgers min dalers per dag, cumulatief.

Partijen die continu bid + ask quoteren om handel mogelijk te maken.

HFT (High-Frequency Trading)

Geautomatiseerd handelen in milliseconden.

Privé-handelsplaats waar grote orders verborgen worden uitgevoerd.

Grote order die buiten normale orderboek wordt afgehandeld.

Lijst van alle openstaande bid- en ask-orders.

Level 1 / Level 2 quote

Verschillende detail-niveaus van market data.

Eerder kopen dan een grote order — illegaal.

Valse orders plaatsen om prijs te manipuleren — illegaal.

Aandeel aan jezelf verkopen om volume te faken — illegaal.

Coordinated price manipulatie — kopen, hypen, dumpen.

MNPI / Insider information

Material non-public information.

Circuit breaker

Marktbrede pauze bij grote daling.

Limit up / Limit down

Per-aandeel circuit breakers.

PFOF (Payment for Order Flow)

Broker krijgt geld om orders naar specifieke MM te routeren.

NBBO (National Best Bid and Offer)

Beste bid + best ask over alle US beurzen.

Greenshoe option

Underwriter mag 15% extra IPO-aandelen plaatsen.

Proces waarin underwriter vraag voor IPO peilt.

Macro & economie

VIX, yield curve, CPI, Fed, ECB, recessie-signalen — wat de wereldeconomie doet en hoe het je beleggingen raakt.

Verwachte volatiliteit S&P 500 over 30 dagen.

Rente-curve over verschillende looptijden Treasuries.

10Y minus 2Y Treasury yield.

Buffett indicator

Totale Amerikaanse beurswaarde gedeeld door BBP.

Consumer Price Index — inflatie aan de consumenten-kant.

Producer Price Index — inflatie aan de productie-kant.

Beleidsrente van de Federal Reserve.

Beleidsrente van de Europese Centrale Bank.

Federal Open Market Committee — Fed's rentebeslissings-orgaan.

Hawkish / Dovish

Streng vs soepel monetair beleid.

Quantitative Easing / Tightening — Fed koopt of verkoopt obligaties.

Money supply (M0/M1/M2/M3)

Hoeveelheid geld in omloop, opgesplitst per liquiditeit.

Bruto Binnenlands Product — totale economische output.

Unemployment rate

Werkloosheidspercentage — belangrijke Fed-input.

NFP (Non-Farm Payrolls)

Maandelijks US-banen-rapport.

Inkoopmanagers-index.

Consumer sentiment

Vertrouwen van consumenten.

Detailhandel-omzet — consumenten-uitgaven indicator.

Initial jobless claims

Wekelijkse nieuwe werkloosheidsaanvragen.

Housing starts / Building permits

Nieuwbouw als voorlopende indicator.

Begrotingsbeleid van overheid (uitgaven, belasting).

Monetary policy

Beleid van centrale bank (rente, money supply).

Hoge inflatie + lage groei tegelijk.

Twee opeenvolgende kwartalen van BBP-krimp.

Inflatie terug zonder recessie.

Inflatie exclusief voedsel en energie.

Nominale rente min inflatie.

Leading / Lagging indicators

Voorlopende vs achterblijvende economische indicatoren.

Forex / Currency markets

Wereldwijde valuta-handel.

Commodity prices

Grondstoffen-markten — olie, goud, koper, agrarisch.

Inverse relatie tussen werkloosheid en inflatie.

1% extra werkloosheid = ~2% lagere groei.

Export minus import.

Staatsschuld als % van BBP.

Federal Reserve Economic Data — onze macro-databron.

Hogere asset-prijzen → consumenten meer uitgaven.

Andere centrale banken

BoJ, BoE, PBoC, RBA en de rest.

Sectoren & asset classes

11 S&P sectoren, defensief vs cyclisch, REITs, commodities en regio's.

Hoofdgroep van bedrijven met vergelijkbare activiteiten.

Global Industry Classification Standard — 11 sectoren.

Subgroep binnen een sector.

Defensieve sectoren

Healthcare, utilities, consumer staples — recessie-bestendig.

Cyclische sectoren

Tech, financials, consumer discretionary — gevoelig voor cycli.

Sector rotation

Geld dat van defensief naar cyclisch verschuift (of v.v.).

Categorie van assets — aandelen, bonds, crypto, vastgoed.

Aandelen — eigendom in bedrijven.

Obligaties — leningen aan bedrijven of overheden.

Grondstoffen — goud, olie, koper, agrarisch.

Real Estate / REIT

Vastgoed of vastgoedfonds.

Geografische regio's

US, Europa, Emerging Markets, Asia.

Developed vs Emerging Markets

Twee belangrijkste market-categorieën.

Obligaties (bonds)

Alles over obligaties: coupon, YTM, duration, credit ratings, junk bonds, TIPS.

Bond / Obligatie

Lening die je verstrekt aan bedrijf of overheid.

Wie de obligatie uitgeeft.

Face value / Par value

Het bedrag dat je terugkrijgt op de vervaldatum.

De rente-uitbetaling — vaak 2× per jaar.

Vervaldatum — wanneer je face value terugkrijgt.

Yield to Maturity (YTM)

Effectief rendement als je tot maturity vasthoudt.

YTM voor callable bonds tot eerste call-datum.

Coupon gedeeld door huidige koers (simpel).

Treasury / Staatsobligatie

Obligatie van een nationale overheid.

T-Bill / T-Note / T-Bond

US Treasury looptijd-categorieën.

Treasury Inflation-Protected Securities.

Bedrijfsobligatie.

Municipal bonds (Muni)

US-gemeente of staat obligatie, vaak fiscaal voordelig.

Callable / Putable / Convertible bonds

Bond-varianten met optionele features.

Investment Grade vs Junk Bond

Twee kwaliteitsklassen van bonds.

Beoordeling van faillissementsrisico door rating agencies.

Default / Default risk

Issuer betaalt niet meer.

Renteverschil tussen risicovolle bond en staatsobligatie.

Maat voor rente-gevoeligheid van een bond.

Tweede-orde rente-gevoeligheid (kromming).

Bonds met verschillende vervaldata kopen.

Bullet vs Barbell portfolio

Twee bond-portfolio strategieën.

ETF die mandje obligaties houdt.

Dividend & income

Dividend yield, payout ratio, ex-date, DRIP, Aristocrats. Alles over passief inkomen uit aandelen.

Dividend (in detail)

Geld dat een bedrijf uitkeert aan aandeelhouders.

Dividend yield (in detail)

Jaarlijks dividend gedeeld door huidige koers.

Yield-on-Cost (YoC)

Jaarlijks dividend gedeeld door jouw GAK.

% van de winst dat als dividend wordt uitgekeerd.

Ex-dividend date

Eerste dag waarop je het dividend NIET meer krijgt.

Dag waarop broker je registreert als aandeelhouder voor dividend.

Dag waarop dividend daadwerkelijk wordt uitbetaald.

DRIP (Dividend Reinvestment Plan)

Dividend automatisch herbelegd in nieuwe aandelen.

Dividend Aristocrats

S&P 500-bedrijven met 25+ jaar dividendverhoging.

50+ jaar dividendverhogingen — superlatief van Aristocrats.

Verlaging van dividend — vaak rode vlag.

Special dividend

Eenmalige extra uitkering naast regulier dividend.

Dividend in aandelen i.p.v. cash.

Dividend coverage

Hoe vaak winst (of FCF) het dividend dekt.

Forward yield vs Trailing yield

Twee manieren om dividend yield te berekenen.

Dividend investing strategie

Beleggen gericht op stabiele dividend-cashflow.

Dividendbelasting (NL specifiek)

Hoe dividend wordt belast voor NL-beleggers.

Smart money & sentiment

13F filings, insider trading, hedge fund moves, Reddit sentiment en alle 'follow the money' tools.

13F filing (in detail)

Verplichte SEC-rapportage van grote investeerders.

Wijzigingen t.o.v. vorig kwartaal.

Form 4 / Insider trading

Filings door bedrijfs-insiders binnen 2 dagen van transactie.

Insider koopt eigen bedrijfsaandelen — vaak bullish.

Insider verkoopt — kan vele redenen hebben.

Geautomatiseerd verkoopplan dat insider eerder afsprak.

Meerdere insiders kopen kort na elkaar — sterk signaal.

Crypto: grote wallet. Stocks: grote individuele investeerder.

Bekende belegger met track record.

Hedge fund (in detail)

Privaat fonds met agressieve strategieën.

Congressional trading

Trading door US-politici, openbaar via STOCK Act.

Market sentiment

Algemeen gevoel van markt of menigte.

Fear & Greed Index

CNN's sentiment-index 0-100.

Crypto Fear & Greed Index

Sentiment-index specifiek voor crypto.

Long vs Short position

Standaard aankoop vs geleende positie.

Snelle koersstijging waardoor shorts gedwongen kopen.

% van float dat short staat.

Verhouding bearish vs bullish opties.

Reddit sentiment

Mention counts en tone op finance-subreddits.

WSB (r/wallstreetbets)

Beruchte Reddit-community voor retail-traders.

13D / 13G filings

Filings voor wie meer dan 5% van een bedrijf bezit.

Smart Money Tracker

Aggregatie van institutionele beleggers + insiders + crypto whales.

Bullish / Bearish

Optimistisch / pessimistisch over een aandeel of markt.

Voorstel om congres-trading te verbieden.

Crypto & DeFi

Bitcoin, Ethereum, blockchain, DeFi, staking, NFTs, futures, funding rates — alles over crypto.

De originele en grootste cryptocurrency.

Elke cryptocurrency die geen Bitcoin is.

Smart contract platform — basis van DeFi en NFTs.

Crypto gekoppeld aan fiat (USD meestal).

Bitcoin's aandeel in totale crypto-market cap.

Periode waarin altcoins beter presteren dan BTC.

Code op blockchain die automatisch uitvoert.

DeFi (Decentralized Finance)

Financiële diensten op blockchain zonder banken.

Layer 1 / Layer 2

Basis-blockchain vs scaling-laag erbovenop.

L2-techniek die transacties bundelt.

Aparte blockchain met bridge naar mainnet.

Overdracht van tokens tussen blockchains.

Token op andere chain die prijs van origineel volgt.

AMM (Automated Market Maker)

DEX-mechanisme met liquidity pools i.p.v. orderbook.

Gezamenlijke pool van tokens voor DEX-handel.

LP (Liquidity Provider)

Iemand die liquidity in pool levert + fees ontvangt.

Impermanent loss (IL)

Verlies door price-divergence tussen pool-assets.

TVL (Total Value Locked)

Totaal kapitaal in DeFi-protocol.

Gratis tokens uitdelen om community te bouwen.

Tokens permanent verwijderen — verlaagt supply.

Economisch ontwerp van een token.

Vesting (crypto)

Tokens die geleidelijk vrijkomen — voorkomt dump.

Beschrijvend document van een crypto-project.

Governance / Utility / Security tokens

Drie categorieën van tokens met verschillende rol.

ICO / IDO / IEO

Verschillende manieren om crypto-projecten te funderen.

Identiteitsverificatie + anti-witwas regelgeving.

Hardware vs Software wallet

Twee soorten crypto-wallets.

12-24 woorden die je wallet herstellen.

Private key / Public key

Cryptografische sleutels achter elke wallet.

Transactie-kosten op Ethereum.

Sub-unit van ETH — 1 gwei = 0.000000001 ETH.

Perpetual future

Future zonder vervaldatum (crypto-specifiek).

Funding rate (in detail)

Periodieke betaling tussen longs en shorts.

Open Interest (in detail)

Totaal aantal openstaande futures-contracten.

Liquidatie (crypto)

Gedwongen sluiting van leveraged positie.

Leverage (crypto)

Hefboom — controleer meer met minder kapitaal.

Mining (crypto)

Computers vinden new blocks → krijgen block reward.

Coins lock om netwerk te beveiligen + reward te krijgen.

Twee consensus-mechanismen voor blockchains.

Halving (Bitcoin)

Elke 4 jaar halveert Bitcoin's block reward.

Computer die transacties valideert in PoS.

Shitcoin / Memecoin

Crypto met weinig waarde/utility.

Project verdwijnt met al het geld.

NFT (Non-Fungible Token)

Uniek digitaal item op blockchain.

Decentralized vs Centralized Exchange.

Twee soorten orders op een orderbook exchange.

Spot vs Derivatives

Direct bezit vs contract op prijs.

Technical analysis

RSI, MACD, Bollinger Bands, MA-crosses, candle-patterns. Charts lezen voor traders.

Grafische weergave van prijsbeweging over tijd.

Bar die OHLC per periode toont.

Moving Average (MA)

Gemiddelde van laatste N periodes.

Exponential vs Simple Moving Average.

MA50 / MA200 — Golden Cross / Death Cross

Klassieke trend-signalen.

RSI (Relative Strength Index)

Momentum-indicator van 0-100.

Moving Average Convergence Divergence — momentum.

Bars die afstand tussen MACD-lijn en signaal tonen.

MACD signal line

9-EMA van MACD-lijn.

Bollinger Bands

20-MA met +/-2 standaarddeviaties.

Bollinger squeeze

Banden vernauwen — uitbraak komt vaak.

Stochastic oscillator

0-100 momentum-oscillator vergelijkbaar met RSI.

ATR (Average True Range)

Maat voor volatiliteit per dag.

ADX (Average Directional Index)

Trend-sterkte (0-100).

OBV (On-Balance Volume)

Cumulatief volume met richting.

Fibonacci retracement

Steun/weerstand-niveaus op 23.6, 38.2, 50, 61.8%.

Berekende steun/weerstand op basis van vorige dag.

Volume verdeeld over prijs i.p.v. tijd.

Herkenbare vormen in chart.

Head and shoulders

Topvorming met drie pieken — bearish reversal.

Triangle patterns

Convergerend prijsbereik — uitbraak komt.

Bullish continuation pattern.

Double top / Double bottom

Twee gelijke pieken/dalen — reversal-signaal.

Candle met open=close — twijfel in markt.

Hammer / Hanging man

Specifieke candles die reversal signaleren.

Support / Resistance (in detail)

Prijsniveaus waar kopers / verkopers vaak ingrijpen.

Prijsniveau waar kopers vaak ingrijpen.

Prijsniveau waar verkopers vaak ingrijpen.

Trend (in detail)

Algemene richting van de prijs over tijd.

Momentum (in detail)

Snelheid van trend-voortzetting.

Mean reversion (in detail)

Tendens van prijzen om terug te keren naar gemiddelde.

ETF

Alles over Exchange Traded Funds — TER, NAV, tracking error, accumulating vs distributing, populairste tickers.

ETF (Exchange Traded Fund) — in detail

Beleggingsfonds dat als aandeel handelt op de beurs.

TER / Expense ratio

Jaarlijkse kosten van een ETF.

AUM (Assets Under Management)

Totaal kapitaal in een ETF of fonds.

Tracking error (ETF)

Hoeveel ETF afwijkt van zijn index.

NAV (Net Asset Value)

Werkelijke waarde per ETF-aandeel.

Creation / redemption

Mechanisme dat ETF-prijs dicht bij NAV houdt.

Aandelen die in de ETF zitten.

Top 10 holdings

Tien grootste posities — concentration check.

Sector allocation

Verdeling ETF over sectoren.

Geographic allocation

Verdeling ETF over regio's.

Distributing vs Accumulating ETF

Cash dividend uitkeren vs automatisch herbeleggen.

EU-regulering voor fondsen — beschermt retail.

Verplicht informatiedocument voor fondsen.

Portfolio management & funds

MPT, efficient frontier, asset allocation, factor investing, FIRE, hedge funds, mutual funds.

Asset allocation

Verdeling van geld over asset classes/sectoren/regio's.

Posities terugbrengen naar doel-gewichten.

Afwijking van doelgewichten door koersbewegingen.

Modern Portfolio Theory (MPT)

Markowitz's theorie over portfolio-optimalisatie.

Efficient frontier (in detail)

Set van portfolio's met max return per risico-niveau.

FIRE (Financial Independence Retire Early)

Beweging om vroeg financieel onafhankelijk te zijn.

Safe Withdrawal Rate (SWR) / 4% rule

Hoeveel % per jaar onttrekken zonder pot op te maken.

Monte Carlo simulation (portfolio)

Duizenden willekeurige scenarios doorrekenen.

Factor investing

Beleggen op basis van factoren (Value, Growth, Momentum).

Value vs Growth

Twee grote investing-stijlen.

Factor-ETFs — tussen passief en actief.

Target-date fund (TDF)

Fonds dat automatisch defensiever wordt richting pensioen.

60/40 portfolio

Klassiek: 60% aandelen + 40% obligaties.

All Weather portfolio (Ray Dalio)

Allocation voor alle economische scenarios.

Permanent Portfolio (Harry Browne)

25% elk in aandelen, bonds, goud, cash.

Tax-loss harvesting

Verliezen realiseren om belasting te besparen.

Lijst van aandelen die je in de gaten houdt.

Mutual fund (in detail)

Klassiek beleggingsfonds — handelt 1× per dag.

2 and 20 (Hedge fund fees)

Klassieke hedge-fund-fee: 2% mgmt + 20% performance.

Private equity (PE)

Investeert in niet-beursgenoteerde bedrijven.

Venture capital (VC)

PE voor startups — Series A/B/C/D.

High-water mark

Performance fee alleen op nieuwe top.

Niet-traditionele assets (PE, hedge funds, real estate, crypto, infrastructure).

Calendars & events

Earnings, IPO, M&A, splits, ex-date — alle belangrijke financial calendar events.

Earnings season

Periode waarin de meeste bedrijven cijfers publiceren.

Datum dat een bedrijf cijfers publiceert.

EPS estimate / Consensus

Analisten-verwachting voor winst per aandeel.

Beat / Miss / In-line

EPS vs consensus.

Verwachting voor komende kwartalen.

Earnings call / Conference call

Live presentatie door management na earnings.

Post-earnings move

Koersbeweging direct na publicatie.

IPO (Initial Public Offering)

Eerste beursnotering van een bedrijf.

SEC-document voor IPO-aanvraag.

Periode waarin IPO-insiders niet mogen verkopen.

Beursgang zonder underwriters of nieuwe aandelen.

Special Purpose Acquisition Company — blanco cheque.

Bestaande aandelen worden opgesplitst.

Reverse stock split

Tegenovergesteld — aandelen samengevoegd.

Divisie afsplitsen als nieuw beursgenoteerd bedrijf.

Twee bedrijven fuseren.

Acquisition / Takeover

Eén bedrijf koopt een ander.

M&A (Mergers & Acquisitions)

Industry-term voor alle deal-making.

Merger arbitrage

Strategie om deal-spread te verzilveren.

Antitrust review

Mededingingsautoriteiten beoordelen deal.

Openbaar bod aan alle aandeelhouders.

LBO (Leveraged Buyout)

Overname met veel schuld.

Bedrijf verlaat de beurs.

Carve-out / Split-off / Tracking stock

Andere manieren om delen van bedrijven los te maken.

Bestaande aandeelhouders krijgen recht op nieuwe shares.

Bonus issue / Stock dividend

Gratis aandelen — verlaagt prijs proportioneel.

Hostile takeover

Overname zonder instemming van management.

Verdediging tegen hostile takeover.

White knight / Crown jewel defense

Defensieve M&A-tactieken.

NL belasting

Box 1/2/3, DGA, VPB, lijfrente, dividendbelasting — alles over NL fiscaal kader voor beleggers.

Inkomen uit werk en woning.

Aanmerkelijk belang (>5% in BV).

Vermogen — belasting op spaargeld + beleggingen.

Fictief rendement Box 3

Fictief % per categorie waar je over wordt belast.

Werkelijk rendement Box 3

Nieuw stelsel — daadwerkelijk gerealiseerd rendement.

Heffingsvrij vermogen

Bedrag waar geen Box 3 over wordt geheven.

DGA (Directeur-Grootaandeelhouder)

Eigenaar BV met speciale fiscale regels.

Aanvullende pensioenvoorziening, Box 1-aftrekbaar.

Jaarruimte / Reserveringsruimte

Hoeveel je dit jaar mag aftrekken voor lijfrente.

VPB (Vennootschapsbelasting)

Winstbelasting BV.

Verlaagd VPB-tarief op winst uit innovatie.

Schenkbelasting / Erfbelasting

Belasting op schenkingen en erfenissen.

Step-up basis (US)

Erfgenaam krijgt nieuwe cost basis op marktwaarde.

Wash sale rule (US)

Verlies niet aftrekbaar bij quick rebuy — bestaat niet in NL.

Capital gains tax (US)

US-vermogenswinstbelasting bij verkoop.

ESG & duurzaam beleggen

Environmental, Social, Governance investing. SFDR, taxonomy, greenwashing.

ESG (in detail)

Environmental, Social, Governance investing.

SRI (Socially Responsible Investing)

Uitsluiten van 'slechte' sectoren.

Impact investing

Beleggen met meetbaar maatschappelijk doel.

Doen alsof iets duurzaam is terwijl het niet zo is.

EU disclosure-regelgeving voor financiële producten.

Classificatie van duurzame economische activiteiten.

Carbon footprint

CO2-uitstoot van portfolio of bedrijf.

Doel: nul netto-uitstoot tegen specifieke datum.

Task Force on Climate-related Financial Disclosures.

EU-rapportageplicht over duurzaamheid.

PAI (Principal Adverse Impact)

Verplichte ESG-rapportage.

AI, data & app

Tools binnen Lazy Money Tracker — Research Agent, YouTube Analyzer, Trump alerts, data-bronnen.

AI-research tool die rapporten genereert.

LLM (Large Language Model)

Techniek achter GPT, Claude, Gemini.

RAG (Retrieval-Augmented Generation)

AI met externe data-toegang.

Sentiment analysis (AI)

AI bepaalt of tekst positief/negatief is.

Named Entity Recognition (NER)

AI haalt tickers/bedrijven uit tekst.

YouTube Analyzer

Onze tool die YouTube finance-content scant.

Trump Truth Social Alerts

Live alerts op nieuwe Trump-posts met AI-analyse.

Newsroom / Market News

Live news-feed van top financial sources.

FRED (in detail)

St. Louis Fed's macro-data leverancier.

Onze crypto-data leverancier.

Nieuwe portfolio-pagina met broker-summary leidend.

Analytics Command Center

De /dash/analytics pagina met 30+ charts.

Heatmap (Market Heatmap)

Visuele kaart van markt met market cap + performance.

Importer / Import wizard

Onze stapsgewijze CSV-/API-importer.

Plek waar onbekende transacties handmatig worden geclassificeerd.

Broker Account Summary

T212's eigen totaal/cash/P&L als bron voor dashboard.

Broker Position Snapshot

Per-broker per-ISIN snapshot van huidige holdings.

Vergelijking onze cijfers vs broker's eigen.

Hash om dubbele imports te voorkomen.

Canonical transaction

Broker-onafhankelijke vorm van transactie.

BrokerTypeMapping

Regel die bepaalt welk transactietype een CSV-rij krijgt.

Behavioral finance & psychologie

Loss aversion, anchoring, FOMO, herd mentality — de psychologische valkuilen van beleggen.

Verlies doet 2× meer pijn dan gelijke winst plezier.

Te veel vasthouden aan eerste getal dat je hoort.

Recente gebeurtenissen krijgen onevenredig veel gewicht.

Confirmation bias

Alleen info zoeken die je standpunt bevestigt.

'Ik wist het wel' achteraf, maar je wist het niet.

Survivorship bias

Vertekening door alleen winnaars te zien.

Sunk cost fallacy

Vasthouden omdat je er al in geïnvesteerd bent.

Disposition effect

Winnaars te snel verkopen, verliezers te lang vasthouden.

Endowment effect

Iets dat je bezit waarderen boven marktprijs.

Mental accounting

Geld in mentale 'potjes' stoppen i.p.v. fungibel.

Onderschatten risico, overschatten eigen skill.

Herd mentality / FOMO / FUD

Meedoen of vluchten omdat anderen het doen.

Gambler's fallacy / Hot hand fallacy

Foute patroon-herkenning bij random events.

Status quo bias

Voorkeur om niets te veranderen.

Anchoring op aankoopprijs

Niet willen verkopen onder je inkoopprijs.

Skin in the game

Eigen geld geïnvesteerd — gelijke belangen.

Black swan event

Onverwachte gebeurtenis met grote impact.