Crash
Plotselinge, grote daling van de markt.
Een crash is een snelle, scherpe daling van de aandelenmarkt — meestal >20% in een korte periode (dagen tot weken). Anders dan een bear market, die langzamer en langer kan zijn.
Kenmerken van een crash:
- Snel — vaak in een paar dagen tot weken
- Paniek-verkopen, mensen handelen emotioneel
- Volume schiet omhoog (iedereen wil eruit)
- VIX (angst-index) explodeert
- News-cycle vol crisis-headlines
Bekende crashes:
- Black Tuesday 1929: -25% in 2 dagen, begin Great Depression
- Black Monday 1987: -22% in één dag (!)
- 2008-financial-crisis: -57% over 17 maanden
- COVID-crash maart 2020: -34% in 5 weken — snelste ooit
- Flash crash 6 mei 2010: -9% in minuten door algoritmes, vrijwel volledig hersteld dezelfde dag
Wat te doen tijdens een crash?
- NIET verkopen op de bodem. Dat is hoe mensen écht geld verliezen.
- Als je een lange-termijn horizon hebt: dit is je kans om goedkoper bij te kopen.
- Stop met dagelijks je portfolio checken. Het maakt het alleen erger.
- Onthoud: elke crash uit de geschiedenis is teruggekomen — de meeste binnen 2-3 jaar.
De grootste vermogens worden gemaakt door tijdens crashes te blijven kopen, niet door te timen.