CPI
Consumer Price Index — inflatie aan de consumenten-kant.
De CPI meet de gemiddelde prijs-verandering van een mandje consumentenproducten over tijd. Het is de standaard-inflatie-meting.
Hoe wordt het gemeten:
- Statistiek bureaus (US: BLS, EU: Eurostat) volgen prijzen van ~80.000 producten
- Wegingen: huisvesting (~33%), voedsel + drinks (15%), transport (~16%), medical care, education, etc.
- Gepubliceerd maandelijks
CPI YoY:
Meest gerapporteerd: CPI in jaar X vs jaar X-1. Bv. 'CPI was 3,2%' = prijzen gemiddeld 3,2% hoger dan 12 maanden geleden.
Core CPI:
CPI minus volatile componenten (voedsel + energie). Fed kijkt vooral hiernaar voor beleid.
Belangrijke recente cijfers:
- Pre-COVID (2010s): vaak ~1-2% (lage inflatie)
- 2022 piek: 9,1% (US)
- 2024: ~3% (terug naar normaal)
- Doel ECB/Fed: 2%
Voor beleggers:
CPI is een van de belangrijkste macro-data:
- Hoger dan verwacht: Fed agressiever (rente omhoog) → aandelen omlaag
- Lager dan verwacht: Fed soepelder → aandelen omhoog
CPI-release dagen zijn vaak volatiel — markets bewegen 1-3% op het cijfer.
PCE-alternatief:
Fed gebruikt eigenlijk PCE (Personal Consumption Expenditures) als primaire maat. PCE is iets anders dan CPI maar correleert sterk.